Semantik

Dün akşam NTV'de şunu okudum: “Çakmak kibritten önce bulunudu…”

Bu ifadenin bizi hayrete düşürmesi beklenir. Çünkü kibrit çakmağa göre ilkel bir üründür.

Ancak bu bilgi bir semantik/anlam oyunudur. Bugün bildiğimiz şekliyle çakmak tabi ki, kibritten önce icat edilmemiştir. Eğer mevzu kıvılcımsa evet, çakmaklı tüfek 16. yüzyılda kullanılmıştır ama bu bizim bugün tanımladığımız çakmak değildir. Ve ilk kibrit 1826 yılında icat edilmiş olsa da başarısız, zehirli bir üründür. Güç bela 1910'larda kibrit standartlaşmış, bundan 7 yıl önce ise Avusturyalı bilim insanı Welsback bugün tanıdığımız şekliyle çakmağı icat etmiştir.

"Çakmak mı, kibrit mi?" sorusu bu iki ürünü nasıl tanımladığımız ile ilgilidir: Meşale bir kibrit ve evet, filinta bir çakmak sayılabilir.

Bu nedenle semantik çok önemlidir. Pazarlama için hayatidir. Tanımlama ise mutlaka özgün olmayı gerektirir.

Zippo'yu düşün, bizde nasıl bir anlam kargaşası yaratabilir?

İmkansızdır.

Çünkü Zippo ne çakmak, ne kibrittir: Zippo'dur.

Pazarlama budur.