%1

Ekonomimizin kontrolsüz bir fiyatlama sarmalı içinde olduğu vaka. Neredeyse tüm hizmetler sadece bir gün ara ile 100% zamlandı.

“Ne değişti?” açıklamakta zorlanıyoruz. Çünkü ekserimiz dikkat etmiyor, aktif olarak değişimi körükleyen sürece dahil olmuyoruz.

Bizi %100’e getiren süreç %1’le başladı.

Ve %1 dünyanın net servetinin yarısına sahip.

1’den 100’e sen uyudun.

Eylem yılı

Bu yıl analog çağda büyüyüp, dijital çağda gelişenler 35’e kapı dayadı.

Önümüzdeki 30 yıla dair belki de en kapsamlı vizyona sahip bu yaş grubu için bu yıl çok kritik.

Dünü biliyorsunuz, yarının ne getireceği ise aşağı yukarı ortada.

Artık eyleme geçme zamanı.

Y nesli için bu yılın anahtar kelimesi “Eylem”dir.

Bahanesiz, şikayetsiz: Eylem.

ChatGPT hakkında...

ChatGPT yapay zekanın gücünü yarın değil, bugün deneyimleyebileceğiniz müthiş bir platform.

“Bu ‘Yapay Hemingway’ gerçek bir yazarın yerini alır mı?” sorusu yersiz ve zamansızdır. Ürün hala çok taze, neye dönüşebileceği ile ilgili konuşmak kurgu olur. Ancak ürettiği içeriğin özgünlüğü ciddi bir tartışma konusudur.

Yine de ChatGPT eşsiz bir pazarlama aracı olarak karşımızda duruyor.

Internet’in büyük bir bölümü hala bedava, OpenAI da öyle.

Internet’i seven, pazarlamanın nimetlerinden faydalanmayı bilenler için ChatGPT müthiş bir fırsat.

Pro bono

Hukuk karmaşıktır ve zordur. Özellikle zayıflar için hukuk, çoğu durumda çıkmaz bir sokağa dönüşür. Ve birçok insan uzlaşmayı mücadeleye tercih eder.

Çünkü hukuk pahalıdır.

Bu yüzden Pro Bono (Ücret alınmadan verilen hizmet) çok önemli bir konsepttir. Kavram genellikle ABD’de avukatlık hizmetleri ile sık anılır ve teamül her avukatın en az 50 saatlik Pro Bono hizmeti vermesi üzerine inşa edilmiştir.

Muhasebe, araştırma, fizibilite, emlak ve pazarlama gibi hizmetler de Pro Bono yapılabilir ve yapılmalıdır.

Bu yıl kendine bir iyilik yap ve bir Pro Bono çalış.

Seçimler

Yüzüncü yılın Türkiye için karmaşık ve yorucu geçeceği kesin.

Önümüzde zor seçimler var.

Seçimlerin ise neredeyse hepsi hüner gerektirir. Çünkü her seçim sorumlulukla gelir. Sorumluluk ise beceri olmadan taşınamaz.

Bana göre; özdenetim, saygı, etik, empati, bilgi, merak, sabır, farkındalık ve disiplin 2023’ün neye benzeyeceğini belirleyecek maharetler olacaktır.

Kısa vadeli düşünmenin uzun vadeli etkilerini de göz önünde bulundurarak güzel seçimler yapın.

Kolay gelsin.

Anlam noktası

Gün 1.

Anlamlı bir başlangıç noktası.

Hâlihazırda bir geri veya ileri sayımın yoksa bugün başlayabilir.

İkisi de taahhütle ilgilidir.

100’e ulaştığımda şunu başarmış olacağım, 200’de diğerini.

365 bir sayı, Pi de öyle.

Anlam üretmek senin elinde.

İlk ve son

Bu yıla yine ilk Kiritimati ve son Howland adası girecek.

Bunların arasında Sidney, İstanbul, Londra ve New York var.

İlk ve son her zaman dikkat çekmez.

Bizi kendine çeken ‘öykü’ gerçeklerden çok; cazibe, çevre ve aidiyet ile ilgilidir.

Pazarlama gurusu Seth’in deyişiyle: “Gerçeklerin güzel bir öyküyü mahvetmesinden nefret ediyorum!”

Günün sonunda hep öykü kazanır.

Devir

Dünyamızın yıldızı etrafındaki turunu tamamlamasına 1 gün, 10 saat kaldı.

1 Ocak 2023’te Güneş’in etrafındaki konumumuz geçen sene ile aynı olacak. Samanyolu galaksisindeki konumumuz ise farklı. Onun dönümüne 250 milyon yıl var. Yani bundan tam 250 milyon yıl sonra, birileri -yaklaşık olarak- bugünkü konumumuzda bulunacak.

Parçası olduğumuz ölçek boyumuzu aşıyor ama bizim devrimiz bu.

Yenimiz bu.

364 gün sonra bugün. Şimdi. Bu an.

Aynı konum, yeni bir devir.

Konuşmayı, yazmayı, öğrenmeyi, liderlik etmeyi bırakmayın.

Adalet aramaktan vazgeçmeyin. Pes etmeyin.

Yeni yılımız kutlu olsun!

Katlanarak büyüme

Siyah/Beyaz TV ilk tercihimiz değildi. Tercih hakkımız yoktu: Renkli TV’nin üretilmesi renksiz olandan (1930’lar) yaklaşık 30 yıl sonra mümkün olabildi.

Bugün 10.000₺’ye satın aldığın 50” bir TV ise 1960 yılında ancak 20 Milyon₺’ye mal olabilirdi.

Özelliklerini mevzubahis etmiyorum bile.

Bir endüstride bilgisayarların ve ağların ortaya çıktığını gördüğünüzde; fiyat/özellik dengesinin astronomik ölçüde değişeceğini öngörebilirsiniz.

Gordon Moore haklıydı (Link).

Kehanetler

Az önce (Bugün, 15:00 suları) Türkiye’nin geleceği ile ilgili çok ilginç bir kehanet dinledim. Geçen gün de eski Rusya Başbakanı Medvedev absürt 2023 tahminlerini tweetledi: Elon’u geleceğin bölünmüş Amerikasının ilk başkanı olarak müjdeledi.

Kehanetler böyledir.

Sizi şaşırtır, içine çeker.

Telaşlı sorular sordurur: “Bu kadar iş bu kadar sürede nasıl olacak?”, “O sırada ben nerede, ne yapıyor olacağım?”, “Başıma neler gelecek?”, “Bunları biliyor olmak için çok mu geciktim?” ilk reflekslerdir.

Elinize bir avuç pirinç alıp kahine adedini sorsanız; cevap kuvvetle muhtemel hatalı olacaktır. Çünkü kahinin derdi kesin ve özgü olmak değildir.

Bu mümkün de değildir.

Amaç olasılıklar ile inancın şekillendirdiği beklentileri birbiriyle çatıştırmaktır. 2000 yılında İsa’nın gökten ineceği kehanetine Hindular inanmıyorlardı.

Eğer beklentilerin yüksek, kehanetlerin sıra dışıysa inandıklarını sorgulama vaktin gelmiş demektir.